turkmen ترکمن turkman
کریم قربان نفس ، شاعری نوپرداز ، مترجمی توانا و روزنامه نگاری نکته سنج در 18 اکتبر سال 1929 میلادی در روستای ییلانلی از توابع بخش گوگ تپه ترکمنستان متولد شد. وی در سن هفت سالگی اولین شعرش را سرود و نخستین بار، شعر وی در روزنامه صدای کالخوزچی به چاپ رسید. در سال 1942 پس از ناکامی در عشق، شعر یاشلیق دراماسینی را سرود که درباره عشق شکست خورده اش می باشد .
این شعر در بین مردم بیشتر با نام منینگ یگیت وقتیم ، سنینگ قیز وقتینگ مشهور می باشد و از سروده های محبوب وی در بین جوانان است که در سال 1968 چاپ شد و به زبان های مختلفی ترجمه گردید . کریم قربان نفس در دانشگاه آ.م.گورکی ترکمنستان موفق به اخذ لیسانس ادبیات شد و به خاطر برخورداری از درک عمیق سیاسی دوباره به نمایندگی مجلس انتخاب گردید .
وی با کار در یکی از نشریات دولتی و قلم فرسایی در آن و نیز در اثر همکاری نزدیک با نویسندگان و مترجمان مشهور ترکمنستان همچون آنا مخداف ، مرد صوفی اف و کاکا بای مراداف در زمینه ادبی به تجارب گرانقدری دست یافت که موجب نبوغ و درخشش ادبی او شده است . از جمله فعالیت های ادبی او ترجمه است. وی علاوه بر ترجمه بیش از بیست کتاب از زبان مادری خود به دیگر زبانها ، آثار « ش، پتته اف »، « ق، کنیه »، « ج، پودار » را به زبان خود ترجمه کرد .
وی با بیشتر نویسندگان و مترجمان مشهور ترکمن چون « آنه مخداف »، « ا…بردی هایدیف »، « بردی کربابایف »، « ب، سیتاکوف » و … و با نویسندگان و گویندگان روس و اوکراین ارتباط تنگاتنگ داشت.
اولین مجموعه آثار او به نام « گویجومینگ گوزباشی / سرچشمه نیروی من » در سال 1951 میلادی منتشر شد. او بعد از مدتی اندک، در سال 1953 .م مجموعه اشعار « سالدات یوره گی / قلب سرباز » را به مشتاقان آثار خود عرضه نمود. منظومه داستانی «تایماز بابا » ( 1960 میلادی ) به عنوان اثری مبتکرانه دارای جایگاه خاصی در ادبیات ترکمن است .
اثر « قوشغولار و پایامالار / شعرها و منظومه های داستانی » ( 1958 میلادی ) کریم قربان نفس بیانگر تکامل اوست. شاعر با خلق منظومه های معروف خود، سبک خاصی را در ادبیات ترکمن به وجود آورد .
او در سال 1967 م. عنوان نویسنده خلق ترکمن ( عنوانی که از سوی دولت به بهترین شاعران و نویسندگان اهدا می شود ) را از آن خود کرد .
در سال 1977 م. کتابی به عنوان « قیرق / چهل » را منتشر می کند که شامل تمامی اشعار سروده شده او بین سالهای ( 1967-1957 ) او می شود. کریم قربان نفس، اساسا در اشعار خویش به وقایع مشهور تاریخی و نقش آفرینان آن وقایع و نیز لحظه های ماندگار زندگی نظر دارد .
منظومه داستانی « قومدان تاپیلان یورگ / قلبی که از صحرا پیدا شد » سرگذشت دختر یتیم صحرا و برادر اوست. اشعار کریم قربان نفس مملو از احساسات لطیف شاعرانه ای است که آنها را با قدرت هر چه تمام تری بیان داشته است .
شاعر، اشعار و منظومه های اواخر عمر خود را در کتابهای « انصاف بیلن انسان / انصاف و انسان »، « یورگ پایاماسی / منظومه دل »، « رباعی پایاما / رباعی ، منظومه »، « اوغول / فرزند » و « وپا / وفا » آورده است .
شاعر دارای احساسی قوی و سالم است، بطوریکه همین احساس او را به تکامل وصف ناشدنی در ادبیات ترکمن رسانده است. دو اثر حجیم کریم قربان نفس به نامهای « توپراق / خاک » ( 1978 ) و « منزیل / منزل » شاهد این مدعاست. او به شعر ترکمن خدمت شایانی نمود و جزء شاعران صاحب سبک شعر ترکمن بشمار می رود. ایشان دارنده نشان بین المللی « مختومقلی » به خاطر اشعار جذاب خویش محبوبیت خاصی پیدا کرده است. این شاعر بزرگوار، سرانجام در 1 سپتامبر 1988 در سن 59 سالگی دار فانی را وداع گفت.
از جمله آثار او که در ایران به چاپ رسیده اند می توان به کتابهای « فراغینگ قاشیندا » و « یورگ پایاماسی » اشاره کرد که هر دو به کوشش آقایان مراد دوردی قاضی و محمود عطاگزلی چاپ شده اند.
همچنین در کتاب « ایمان ترکمن » که منتخبی از اشعار سه شاعر ترکمنستانی ( کریم قربان نفس، بردی خدای نظر، قربان نظر عزیز ) است، می توان ترجمه 35 شعر از او را یافت. انتخاب و ترجمه این اشعار توسط آقای عبدالرحمن دیه جی به انجام رسیده که شایسته تقدیر است.
منابع :
1-یورگ پایاماسی ( مجموعه اشعار کریم قربان نفس ) به کوشش مراد دوردی قاضی، محمود عطاگزلی
2-فراغینگ قاشیندا (مجموعه اشعار کریم قربان نفس) به کوشش مراد دوردی قاضی، محمود عطاگزلی
3-ایمان ترکمن، انتخاب و ترجمه عبدالرحمن دیه جی
4-فصلنامه یاپراق شماره 2 و 3 ـ یادداشتهای فصل گرم
5-ماهنامه صحرا، شماره 50 ـ سایراق دیللی کریم آقا
6-فصلنامه یاپراق، شماره 7-4 ، مختصری درباره شعر ترکمن
قسمت هایی از شعر
یاشلیق دراماسی
قانگالینگ اویوندا ـ ت******** قالدی
منینگ ییگیت وقتیم، سنینگ قیز وقتینگ
اؤق گچمز ییلغینلانگ ایچینده قالدی
منینگ ییگیت وقتیم، سنینگ قیز وقتینگ
بیر یاندان اوروشدی، بیر یاندان حسرات
حسرات بولچولیق دی، هزیللیك قاحاط
شول یاویز ییللارا گلیپدی قابات
منینگ ییگیت وقتیم، سنینگ قیز وقتینگ
سویوشمك دوشمه جك یالی دی یادا
اما سویگی دیین جادی لی زادا
حوكوم اتمز اكن هیچ هیلی قادا
هنیز ییگیت وقتیم، هنیز قیز وقتینگ
… آرادا آیلاندیم تجن یرلرنه
یاشلیق ییللارمیزینگ گچن یرلرنه
سر ادیپ گوز یاشینگ سچن یرلرنه
گچیردیم بیر گیجه بیر گوندیز وقتیم
قانگالی هم اوتیر اونگكی یرینده
تورانگی هم اوتیر اونگكی یرینده
شول دریا هم یاتیر اونگكی یرینده
بیر تاپمادیق زادیم اونگكی یریندن
منینگ ییگیت وقتیم
سنینگ قیز وقتینگ
منبع: مجله میراث
ارسال شده توسط worldturkmens 
ارسال شده توسط bandarturkman
ارسال شده توسط turkoman 
